هماهنگي تصميمات گارانتي و كيفيت سبز محصول در زنجيره تامين رقابتي غيرمتمركز با وجود ملاحظات محيط زيستي با استفاده از قرارداد

كارشناسي ارشد

كيفيت سبز و دوره گارانتي محصولات، از عوامل مهمي هستند كه رفتار خريد مشتريان را تحت تاثير قرار مي‌دهند. در اين مطالعه، يك زنجيره تامين دوسطحي شامل يك توليدكننده و دو خرده‌فروش رقيب با در نظر گرفتن دو كاربرد متفاوت خدمات پس از فروش (گارانتي)، مورد مطالعه قرار گرفته است. در مدل اول، توليدكننده قصد دارد علاوه بر محصول غير سبز فعلي، محصولي جديد كه جايگزين محصول فعلي است و از كيفيت سبز برخوردار است، ارائه نمايد و در مورد كيفيت سبز محصول جديد تصميم‌گيري مي‌كند. از طرف ديگر، خرده‌فروشان در تعيين طول دوره گارانتي محصولات سبز، با يكديگر رقابت مي‌كنند. ابتدا مقادير بهينه تصميمات اعضاي زنجيره تامين در ساختارهاي: (1) كورنو، (2) كلوژن و (3) استكلبرگ، ارزيابي مي‌گردند. سپس قرارداد جديد قيمت عمده‌فروشي مبتني بر جبران ريسك، توسعه داده مي‌شود كه قابليت هماهنگي تصميمات را در سطوح مختلف زنجيره تامين دارا مي‌باشد. در اين مدل، گارانتي به عنوان استراتژي بازاريابي و نشانه‌اي براي تضمين كيفيت محصول جديد يك شركت سازنده خودرو، استفاده شده است و مدير شركت مي‌تواند با استفاده از مدل هماهنگي پيشنهادي، از اين استراتژي به صورت موثري بهره‌برداري كند. در مدل دوم، خدمات پس از فروش به عنوان استراتژي افزايش ميزان جمع‌آوري محصول در يك زنجيره تامين حلقه بسته در نظر گرفته مي‌شود. در واقع، مدل مفروض به دنبال يك استراتژي‌ براي پاسخگويي به مسئله يك شركت قطعات يدكي خودرو است و استفاده از خدمات گارانتي به عنوان استراتژي جمع‌آوري قطعات و استفاده از مشوق‌هاي اقتصادي توسط شركت به نمايندگي‌هاي آن و هماهنگي تصميمات مربوط به آن‌ها را به عنوان پاسخي براي مسئله پيشنهاد مي‌كند. بر اساس بررسي‌ها مشاهده گرديد كه در مدل اول، با استفاده از گارانتي به عنوان استراتژي بازاريابي و هماهنگي تصميمات كيفيت سبز و دوره‌هاي گارانتي رقابتي، نه تنها عملكرد اقتصادي اعضاي زنجيره تامين نسبت به مدلي كه مستقلا تصميم‌گيري مي‌كنند، بهبود مي‌يابد بلكه منجر مي‌گردد كه توليدكننده كيفيت سبز محصول جديد را افزايش دهد و خرده‌فروشان دوره‌هاي گارانتي طولاني‌تري را براي محصول جديد در نظر بگيرند و مشتريان مي‌توانند از اين مزايا بهره‌مند گردند. به اين ترتيب، سطح عملكرد محيط زيستي زنجيره تامين نيز بهبود مي‌يابد. در مدل دوم مشاهده گرديد كه مدير زنجيره تامين مي‌تواند با استفاده از گارانتي به عنوان استراتژي جمع‌آوري و پيشنهاد مشوق‌هاي اقتصادي توسط شركت و هماهنگي تصميمات مربوطه، نه تنها عملكرد زنجيره تامين را از ديدگاه اقتصادي، بلكه از ديدگاه اجتماعي و محيط زيستي بهبود بخشد. بعلاوه، پيشنهاد مشوق‌هاي اقتصادي توسط توليدكننده، منجر مي‌گردد كه نمايندگي‌ها به ارائه خدمات بهتر ترغيب شوند. هم‌چنين، مقدار بيشتري از محصولاتي كه در انتهاي عمر مصرفي خود هستند، جمع‌آوري گردند. از طرفي، مشاهده گرديد كه در شرايط رقابتي و در شرايطي كه ارائه خدمات هزينه بيشتري دارد، استفاده از قرارداد تسهيم هزينه پيشنهادي براي ارتقاي عملكرد زنجيره تامين مورد بررسي بسيار سودمند خواهد بود.

191571

دانشگاه علم و صنعت ايران

سيستم هاي اقتصادي و اجتماعي

دكتر سيد مهدي حسيني مطلق