تبيين‌ چارچوب معماري ملي سيستم‌هاي حمل‌ و نقل هوشمند برون شهري ايران با رويكرد معماري سازماني

كارشناسي ارشد

سيستم‌هاي حمل‌و‌نقل هوشمند(ITS) مجموعه‌اي از فناوري‌هاي ارتباطات، كنترل و پردازش اطلاعات براي سيستم حمل‌و‌نقل مي‌باشد و از چندين سيستم/زيرسيستم تشكيل شده است. بالتبع در اجراي اين سيستم‌ها چالش‌هايي از قبيل سازگاري، قابليت توسعه، تعامل‌پذيري، پيچيدگي و استانداردسازي وجود دارد و جهت مديريت آن‌ها نياز به يك چارچوب فكري منظم و هدفمند است كه به آن ”معماري ITS “ اطلاق مي‌شود. از ديدگاه برنامه‌ريزان و سياست‌گذاران حمل‌و‌نقل و ترافيك، معماري ITS مشخص مي‌كند كه در چارچوب زماني تعريف‌شده و محدوديت‌هاي بودجه‌اي چه‌سيستم‌هايي بايد اجرا شوند تا پاسخگوي نيازها و مشكلات ذي‌نفعان در حوزه‌ي حمل‌و‌نقل و ترافيك باشد. در اين تحقيق نخست چارچوب‌هاي مرجع معماري ITS امريكا و اروپا مورد مطالعه و بررسي قرار گرفت و در گام بعدي چارچوب‌هاي معتبر معماري سازماني از قبيل Zachman، FEAF، DoDAF و TOGAF مورد بررسي و مطالعه قرار گرفت. چارچوب‌هاي معماري سازماني عموما به سه لايه‌ي معماري، كسب‌وكار، برنامه كاربردي و فناوري افراز مي‌شوند. سپس با الگوبرداري از چارچوب‌هاي مطرح و تجربيات محقق در زمينه معماري سازماني و ITS، چارچوب پيشنهادي معماري ITS ملي جاده‌اي كشور پس از اخذ نظرات خبرگان كه شامل لايه‌هاي امنيت، مديريت معماري، راهبردي/سازماني، عملياتي، داده، برنامه‌هاي كاربردي، فناوري، ارتباطات و راه‌حل است، مورد توافق قرار گرفت. چارچوب پيشنهادي ضمن انطباق كامل بر كليه‌ي مراحل معماري ITS جاده‌اي كشور و چارچوب‌هاي معماري سازماني، ضعف‌هاي عمده‌ي آن‌ها ازجمله توجه كمتر به جنبه‌هاي راهبردي، امنيت، مديريت معماري و راه‌حل را به‌عنوان لايه‌هاي اصلي درنظر گرفته شده است. ارتباط بين لايه‌ها و محصولات معماري در قالب روش‌شناسي و متامدل چارچوب معماري پيشنهادي در ابزار Sparx EA ارايه شده است.

190325

دانشگاه علم و صنعت ايران

دكتر محمد فتحيان

مديريت اجرايي

دكتر محمد مهدوي مزده