مدلسازي اثر متغيرهاي فرهنگي-اجتماعي سبك زندگي بر رفتار رانندگان سواري شخصي و موتورسيكلت

كارشناسي ارشد

رفتار رانندگي، يكي از مهمترين عوامل موثر در وقوع تصادفات و سوانح جاده‌اي است. از سويي ديگر، سبك زندگي به عنوان يك عامل انساني اثرات مختلفي بر رفتارهاي افراد در هنگام رانندگي دارد. پژوهش حاضر سعي در شناخت رفتارهاي رانندگي در بين رانندگان سواري شخصي و موتورسيكلت و يافتن ارتباط آن با سبك زندگي آنها دارد. همچنين در اين مطالعه اثرات رفتارهاي نابجاي رانندگي بر تصادفات خوداظهاري رانندگان مورد بررسي قرار گرفته است. نمونه مورد مطالعه در اين پژوهش 1156 نفر از رانندگان سواري شخصي در شهرهاي تهران، مشهد، يزد، قم و بيرجند و همچنين 287 نفر از راكبان موتورسيكلت مي‌باشد كه اطلاعات آنان توسط پرسشنامه جمع‌آوري شده است. پرسشنامه سبك زندگي در اين پژوهش در شش عامل روابط اجتماعي، علايق فرهنگي، دينداري، پايبندي اخلاقي، تفريح با خودرو و سرگرمي تحليل شد. همچنين از پرسشنامه DBQ براي بررسي رفتارهاي رانندگان سواري شخصي و از پرسشنامه MRBQ جهت سنجش رفتار موتورسواران استفاده شد. نتايج مدل‌سازي با معادلات ساختاري نشان داد برخي عوامل سبك زندگي همچون دينداري، پايبندي اخلاقي و علايق فرهنگي اثر معكوسي بر رفتارهاي نابجاي رانندگي داشته و برخي عوامل ديگر همچون تفريح با خودرو/موتورسيكلت و سرگرمي رابطه مستقيمي با بروز اين رفتارها دارند. همچنين نتايج مدل‌هاي رگرسيون تعميم يافته خطي نشان داد تخلفات متداول تنها عاملي است كه در ميان رانندگان سواري شخصي، تصادفات خوداظهاري را پيش‌بيني مي‌كند. نتايج اين دسته از مدل‌ها براي راكبان موتورسيكلت، اثر مثبت و معنادار تخلفات سرعت و تخلفات ترافيكي را در درگير شدن آنها در تصادفات نشان داد. به عنوان نتيجه كلي، اين پژوهش فرضيه وجود رابطه ميان سبك زندگي و رفتارهاي رانندگي را در ايران با بكارگيري مدل‌هاي جامع آماري نشان داد.

189902

دانشگاه علم و صنعت ايران

حمل و نقل

دكتر علي توكلي كاشاني