طرح مرمت و احياي خانه تاريخي امير كبير و بافت پيرامون (هزاوه)

كارشناسي ارشد

ساختمان هاي تاريخي كشور بخشي از شناسنامه فرهنگ مردمي است كه در آن زندگي مي كرده اند. از جمله اين آثار بناي خانه ي منسوب به بزرگ مرد تاريخ ايران، ميرزا تقي خان امير كبير است. اين بنا در استان مركزي ،در 18 كيلومتري شهرستان اراك در روستاي سرسبز هزاوه واقع گرديده است . اين بنا اگرچه به ظاهر يك بناي ساده و پيرايه ي روستاييست اما سرشار از ظرافت هاي معماري اصيلي است كه بسيار ارزشمند اند.گذشته از مشخصه هاي معماري بنا، ارزش واقعي بنا را ميتوان منسوب بودن آن به شخص بزرگي چون امير كبير دانست .( شرف المكان بالمكين). از اين رو ضروري است تا با مطالعه در جهت شناخت كامل اين روستا به صورت كل و بررسي حوزه نفوذ و همسايگي هاي بنا به صورت جزء ، از كيفيت استقرار اين اثر ارزشمند در گذشته و حال اطلاعات مناسبي به دست آورد . قبل از هر اقدام مرمتي ، بايد به تشخيص عارضه پرداخت. پيوند عناصر ساختماني ، توزيع متناسب نيروها، مقاومت شالوده ها در مقابل بارهاي وارده، از عوامل و شرايط لازم براي تأمين ايستايي و ادامه حيات ساختمان محسوب مي شود. بنابراين هنگام بررسي بنا يا بافت، پرداختن به عواملي كه مخل محسوب مي شوند ، ضروري است. عوامل مخرب مجموعه اي از آسيب ها هستند كه در تغيير شكل و تخريب بنا نقش موثري دارند. مهم ترين عامل مخل در اين بنا رطوبت است كه به شكل هاي نزولي و صعودي موجب آسيب هاي گوناگون در بنا شده است. از ديگر موارد مهم ، فرسودگي مصالح به سبب عمر طولاني است و پس از آن الحاقات نامناسبي كه در طول ساليان،در بخش هايي به بنا اضافه گشته است. لذا تمام مداخلات در جهت حفظ كالبد با كمترين دخالت خواهد بود تا بنا هماهنگي خود را با بافت حفظ كند. طرح پيشنهادي نگارنده بر اساس تحقيقات و نيازهاي بافت روستا، به ايجاد موزه و مركز فرهنگي ختم ميشود كه هدف آن به نمايش گذاشتن آثار مرتبط با شخص امير كبير ، و فراهم آوردن فضايي مناسب براي مطالع و شناخت بزرگان تاريخ مملكت و به طور خاص شخصيت امير كبير است . در كنار آن فضاهايي مناسب با نيازهاي مراجعان ، از جمله فضاي اقامتي ، پاركينگ، فروشگاه آثار دستي و ... در نظر خواهد بود. روش تحقيق پيش رو پيمايشي ميداني و رجوه به منطقه و افراد آگاه است كه اساس آن مطالعات كتابخانه اي و جمع آوري اسناد مي باشد. واژه‌هاي كليدي: خانه امير كبير، هزاوه، امير كبير، مركز فرهنگي

189272

دانشگاه علم و صنعت ايران

مرمت و احياي بافت و بناهاي تاريخي

دكتر اصغر محمد مرادي