بررسي شيوع علايم گوارشي در افراد ديابتي و غير ديابتي در جمعيت كوهورت گيلان در سال 1398

رشت

چكيده مقدمه: ميزان وقوع ديابت نوع 1 و 2 در سراسر جهان در حال افزايش است. علايم گوارشي يكي از شكايات شايع بيماري ديابت است.از اين رو اين مطالعه با هدف بررسي شيوع علايم گوارشي در افراد ديابتي و غيرديابتي در جمعيت كوهورت گيلان انجام شد. مواد و روش: در يك مطالعه ي تحليلي- مقطعي كه بخشي از مطالعه¬ي كوهورت مي¬باشد، 1364 فرد ديابتي و 1305 فرد غيرديابتي مورد بررسي قرار گرفتند. ابزار جمع¬آوري اطلاعات پرسشنامه¬اي شامل دو بخش بود. بخش اول شامل اطلاعات فردي هم¬چون جنس، سن، وضعيت تاهل، تحصيلات، BMI و عوامل مرتبط شامل سيگار، مصرف الكل، قندخون، مدت ديابت و نوع درمان، سابقه ساير بيماري¬ها كه از اطلاعات كوهورت استخراج شد و بخش دوم شامل 32 سوال درخصوص علايم گوارشي بود كه از طريق پرسش¬نامه تكميل شد. اين علايم به سه دسته علايم گوارشي عمومي، فوقاني و تحتاني تقسيم شدند. مقياس 4 گزينه¬اي ليكرت براي هر كدام از سوالات استفاده گرديد. داده¬ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه 16 مورد تجزيه و تحليل قرار گرفت و سطح معني‌داري 05/0 در نظر گرفته شد. نتايج: از 2669 فرد مورد مطالعه، 994 نفر (2/37 درصد) داراي سن 56 سال و بيش¬تر، 1480 نفر (5/55 درصد) زن، 2448 نفر (7/91 درصد) ﻣﺘاهل، 1841 نفر (0/69 درصد) روستايي، 784 نفر سطح تحصيلات (4/29 درصد) ديپلم بودند. 626 نفر (5/23 درصد) سيگار و 349 نفر (1/13 درصد) الكل مصرف مي‌كردند. هم¬چنين 1653 نفر (9/61 درصد) بيماري زمينه‌اي داشتند. نمايه توده بدني 1071 نفر (1/40 درصد) در دسته اضافه وزن و 918 نفر (4/34 درصد) در دسته چاقي قرار داشت. شيوع علايم گوارشي كلي در افراد مبتلا به ديابت (8/57 درصد) بالاتر از افراد غيرمبتلا به ديابت (8/54 درصد) بود، اما اين اختلاف نيز به لحاظ آماري معني‌دار نبود (030/0= V، 121/0= P، 41/2= (1)χ2). شيوع علايم گوارشي فوقاني درد پشت جناغ (043/0= V، 028/0= P، 83/4= (1)χ2)، سيري زودرس (041/0= V، 032/0= P، 58/4= (1)χ2)، آروغ زدن (050/0= V، 009/0=P، 73/6= (1)χ2) و سرفه شبانه (050/0=V، 009/0=P، 80/6= (1)χ2) در افراد مبتلا به ديابت به صورتي معني‌دار بيش¬تر از افراد غيرمبتلا به ديابت گزارش شد. هم¬چنين نتايج بيانگر اين مطلب بود كه شيوع علايم گوارشي تحتاني يبوست (052/0= V، 007/0= P، 21/7= (1)χ2)، درد درحين دفع (053/0= V، 006/0= P، 016/3= (1)χ2)، فوريت در حين دفع شب (047/0= V، 015/0= P، 96/5= (1)χ2) در افراد مبتلا به ديابت به صورتي معني‌دار پايين‌تر از افراد غيرمبتلا به ديابت بود، اگرچه بزرگي تمامي اندازه‌هاي اثر در حد ناچيز بود. هم¬چنين شيوع علامت گوارشي عمومي؛ مدفوع تيره در افراد مبتلا به ديابت به صورتي معني‌دار پايين‌تر از افراد غيرمبتلا به ديابت بود به طوركلي شانس ابتلا به علايم گوارشي كل در زنان 51/1 برابر مردان (87/1 - 21/1 : CI 95 درصد، 51/1 = OR) و در روستانشينان 62/0 برابر شهرنشينان (83/0 - 46/0 : CI 95 درصد، 62/0= OR) بود. افرادي كه بيماري زمينه‌اي داشتند، 70/1 برابر بيش¬تر از ساير افراد شانس ابتلا به علايم گوارشي كل داشتند (11/2 - 36/1 : CI 95 درصد، 70/1 = OR). نتيجه¬گيري: به طوركلي شيوع علايم گوارشي در افراد مبتلا به ديابت بالاتر از افراد غيرمبتلا به ديابت بود، هرچند اين اختلاف معني‌دار نبود اما در زنان و افرادي¬كه بيماري زمينه¬اي داشتند شانس علايم گوارشي بيش¬تر بود. كد اخلاق: IR.GUMS.REC.1398.498 كليد واژه¬ها: ديابت مليتوس، علايم گوارشي

180030

علوم پزشكي گيلان